| Gönderim Tarihi: 22 Eylül 2010 10:09:41 |
|
| Oguz Adı Taşıyan Köylerimiz - Hakkı DURAN |
|
|
OĞUZ BOYLARI ve ÇANKIRI
Yoksa şu yaprakta Yavuz
Yoksa şu sayfada Oğuz
Biz de yoğuz .....
biz de yoğuz...
A.Nihat ASYA
Hakkı Duran
"OĞUZ TÜRKLERİ" başlıklı yazımızda genel bilgi sunmaya çalışmıştık. Oğuzlar(Türkmenler) hakkındaki bazı malumatı kısmen hatırlayalım.
Oğuz adı, Oğuzların Türklerinin atası Oğuz Han’dan gelmektedir. Oğuz ve oğullarını anlatan Oğuz Destanı (Oğuz Kağan Destanı) milattan önceki tarihlerde ortaya çıkmış; sonradan yazıya geçirilmiştir. Tarihçi Zeki Velîdi Togan’a göre, çok eski tarihlerde Oğuzlar, Ön Asya’dan Çin’e kadar uzanan geniş bir coğrafyada cihanşümûl bir devlet kurmuşlardır.
Tarih sahnesine XI. yüzyıldan itibaren çıkan ve kendilerine Türkmen de denilen Oğuzlar’ın Türkiye Türkleri ile İran, Azerbaycan, Irak ve Türkmenistan Türklerinin ataları olduklarını biliyoruz. Selçuklu ve Osmanlı hânedanlarının da Oğuzlar’dan çıktığı düşünüldüğü zaman, Oğuzların dünya tarihindeki rolünün ne derece önemli olduğu anlaşılabilir.
BOYLARIN LİSTESİ
Bilindiği üzere, Oğuz Kağan’ın 6 oğlu olmuş, Oğuz yaşça büyük ilk üçüne “Boz-Ok”, diğer üçüne de "Üç-Ok" diye ad vermişti. Irkıl Hoca onların oğullarının her birine özel lâkap ve isimler vermiştir.
Oğuz Boy isimleri hakkında Kaşgarlı Mahmut, Reşided-din, Ebû''l-Gâzi Bahadır Han ve Yazıcı-Oğlu Ali listeler vermişlerdir. Yazıcı-Oğlu Ali''nin ve Ebû''l-Gâzi''nin listeleri esas itibarı ile Reşided-din''den gelmektedir. Ancak Yazıcıoğlu, Reşided-din''in mükemmel bir nüshasını gördüğünden ve aynı zamanda bu konuya vâkıf ve meraklı bir Türk olduğu için Faruk Sümer onun listesini esas almıştır. Buna göre 24 Oğuz Boyu şunlardır:
BOZOKLAR:
GÜN-HAN
AY-HAN
YILDIZ-HAN
KAYI
YAZIR
AVŞAR(Afşar)
BAYAT
DÖĞER(Döver, Düver)
KIZIK
ALKA-EVLİ
DODURGA
BEĞ-DİLİ
KARA-EVLİ
YAPARLI
KARKIN
ÜÇOKLAR:
GÖK-HAN
DAĞ-HAN
DENİZ-HAN
BAYINDIR
SALUR
İĞDİR(yiğdir/Igdır)
PEÇENEK(Becene, Biçene)
EYMÜR
BÜĞDÜZ
ÇAVULDUR(Çavundur)
ALA-YUNTLU
YIVA(Yuva)
ÇEPNİ (Çetmi)
ÜREGİR (Yüreğir)
KINIK
(Not: Oğuz Türkleri(Türkmenler) hakkında kapsamlı malûmat edinmek isteyenler, en azından Faruk Sümer''in "Oğuzlar" adlı ünlü eserini sindirerek okumak zorundadır.)
ŞAHSÎ TESPİTLERİME GÖRE, ÇANKIRI’DA OĞUZ BOY ADI TAŞIYAN KÖYLER ve MAHALLER
KAYI
Yaka-Kayı,Bazar-kayısı,yaka-Kayı(Koçhisar); Hatun-Kayısı (Kurşunlu), Aşağı Kayı, Yukarı- Kayı (Karıpazarı)
Kayı-Çivi(Korgun), Hisarcık-Kayı, Gölez-Kayı (Eldivan),
Çapar-Kayı(Şabanözü), Kayılar, Kayıören(Orta)
BAYAT
Balum-Bayad (Ekinlik)(Çankırı)
-
ALKA-EVLİ
Halkoğlu(Çerkeş)
Halkoğlu(Çerkeş)
KARA-EVLİ
Karaevliler sülâlesi-Kalfat-Orta
YAZIR
Yazır (Kurşunlu)
Yazır (Kurşunlu’da mevki adı)
DÖĞER(Döver,Düver)
DODURGA
Dodurga(Milan),
Dodurga(Orta, Çerkeş)
YAPARLI
AVŞAR(Afşar)
Afşar(Çankırı)
Afşar(Çerkeş)
KIZIK
Kızık Yenicesi(Çankırı)H.D.
Yenice?
BEG-DİLİ
Bedil (Çerkeş)
Beğ-dili(Çerkeş?
KARKIN
Karkın(Çankırı)
Korgun(İlçe)
Karga(Çerkeş)
BAYINDIR
Baş-Bayındır
Bayındır(Çankırı)
Bayındır(Çerkeş)
Bayındır(Çankırı, Çerkeş); Dere-bayındır, Orta-bayındır, Tutmaç-Bayındır(Orta)
PEÇENEK(Becene, Biçene)
ÇAVULDUR(Çavundur)
Çavundur(Kurşunlu)
Çavundur(Kurşunlu)
ÇEPNİ (Çetmi)
---
BOY ADI
16. YÜZYIL
GÜNÜMÜZ
SALUR
Salur(Karı-Pazarı)
Salur(Orta)
EYMÜR
Eymürcük(Çankırı), Eymür(Çerkeş)
Eymür(Çerkeş)
Eymür(Kalfat’ta mevki adı)
ALA-YUNTLU
Alayundlu(Çerkeş)
ÜREGİR (Yüreğir)
Üregir(Koçhisar)
İĞDİR(yiğdir/Igdır)
Sortuk-ı İğdir (Kurşunlu), İğdir(Kurşunlu)
İğdir(Çankırı)
İğdir(Kurşunlu)
İğdir(Yapraklı)
BÜĞDÜZ
Büğdüz(Karı-Pazarı)
Büğdüz(Orta)
YIVA(Yuva)
Yuva(Karı-Pazar) Yuva(Koçhisar)
Yuva-Demirciler(Ilgaz), Yuva(Orta)
Yuva Deresi köyleri(Ilgaz)
KINIK
Kınıkcık-Kargın, Kınık-Hasan (İldüzen) (Çankırı), Kınık(Koçhisar), Kara-Kınık(Çerkeş)
Kınık(Kızıllar)- (Çerkeş)
Gümerdiğin’in mahallesi Kınık Hasan
NOTLAR:
1-16. Yüzyılda bugün Ortaya bağlı olan Dodurga, Bayındır(3 adet), Kayıören, Karga(şimdi Çerkeş''e bağlı) köyleri Çubuk kazâsına tâbi idi. Burada bulunmayışı bu sebepledir.
2-16. Yüzyılda Çankırı''ya,bugün değişik illere bağlı olan TOSYA, KARGI, KESKİN, KALECİK, BALIŞEYH, SULAKYURT, BAYAT kazası köyleri ile yakın zamanda Çankırı''dan koparılan OVACIK ve ESKİPAZAR kazası köyleri dikkate alınmamıştır.
3- Oymak, aşiret ve cemaatlerin bazılarının mensup oldukları Oğuz boyları bilinmektedir. Köy adları ile sınırlandırılan çalışmamızda bunlar hakkındaki değerlendirmeler mevcut değildir. Daha sonra ekleyebilmeyi ümit ediyorum.
Hakkı Duran
(Yazının tamamı www.cansaati.org - Sn.Hakkı Duran '' dan alıntıdır.)
|
| "Bir sevdadır ATKARACALAR..." |
| 1902 Defa Okundu. |
|
Paylas |
|
Ana Sayfa » Makaleler » Kişisel » Oguz Adı Taşıyan Köylerimiz - Hakkı DURAN
